1900lü yillarin baslarinda, Anadolunun kücük bir köyünde yasayan yeni anne olmus Selime, Istanbuldaki bir pasanin evine sütannelik yapmasi icin cagrilir. Kocasi da Istanbulda, Nisantasi karakolunda memur olan Selime, bebegi Salih ile Istanbula gelir. Selimenin sütanalik yaptigi bebek ile birlikte büyüyen Salih, ailesi köye döndükten sonra da konakta yasamaya devam eder. Pasanin ölümünün ardindan Salihi artik konakta istemeyen esi Naime Hanim, Salihi babasinin yanina, dogdugu köye geri gönderir. Salihin hazin öyküsü bundan sonra baslayacaktir...
Ebubekir Hazim Tepeyran, Kücük Pasa romaninda, yirminci yüzyil baslarindaki kirsal kesim gercekligimizi ayrintili bicimde sergiler. Romanda, köylünün durumu, yüzyillardir ihmal edilmis ve ezilmis olmasi, canli ve carpici bir tahlil gücüyle, ülke sorunlariyla ic ice tasvir edilir; ülke
gerceklerinin, dönemin sorunlarinin alti cizilir. Köy-kent celiskisi, yönetimin despotik tutumu, savaslarin getirdigi yikimlar ve bütün bunlar icinde Anadolu insaninin drami, zengin bir gözlem gücünün ürünü olarak romanda yansitilir.
Bu özellikleri nedeniyle, edebiyat tarihimizin üstünde en cok durdugu romanlarimizdan biri olan ve ilk kez 1910 yilinda basilan Kücük Pasa, 100 yil sonra tekrar okuyucu karsisina cikiyor.
